Türkiye'nin büyük siteleri yapay zekâ botlarına açık mı? 111 sitelik robots.txt ve llms.txt taraması (Kasım 2026)

Bu tarama neyi ölçtü?

Yapay zekâ araçlarının bir siteyi önerebilmesi için önce onu okuyabilmesi gerekir. Bunun ilk kapısı robots.txt dosyasıdır. Türkiye'de geniş kitleye hitap eden 111 sitenin bu kapıyı nasıl ayarladığına baktık: hangi yapay zekâ botuna izin veriliyor, hangisi engelleniyor ve kimler llms.txt dosyası yayımlıyor.

• Tarih: 5 Kasım 2026, tek günlük anlık görüntü.
• Örneklem: e-ticaret, haber, banka-finans, telekom-teknoloji, seyahat-otomotiv, emlak-yapı, sağlık-eğitim ve üretim-gıda sektörlerinden seçtiğimiz 111 alan adı. Rastgele örneklem değildir; Türkiye'deki tüm siteleri temsil etmez.
• Okunabilen: 88 sitenin robots.txt dosyası okundu. 23 site tarama isteğimize hata ya da zaman aşımıyla döndü; bunlar sonuçlara katılmadı.
• Kontrol edilen 12 bot: GPTBot, OAI-SearchBot, ChatGPT-User, ClaudeBot, Claude-SearchBot, PerplexityBot, Google-Extended, CCBot, Bytespider, Applebot-Extended, Meta-ExternalAgent, Amazonbot.
• “Engelli” tanımı: bota uyan kural grubunda tüm siteyi kapatan “Disallow: /” satırı. Sepet, arama gibi belirli yolları kapatan kurallar engel sayılmadı.

Türk siteleri GPTBot'u engelliyor mu?

Çoğunluk engellemiyor: okunabilen 88 sitenin 7'si GPTBot'u, 4'ü ChatGPT'nin arama botu OAI-SearchBot'u tamamen kapatıyor. En çok engellenen botlar Anthropic'in ClaudeBot'u ve ByteDance'in Bytespider'ı oldu (9'ar site).

Son sütun da önemli. 88 sitenin 30'u robots.txt'te en az bir yapay zekâ botunu adıyla anıyor; geri kalan 58 site bu botlar için ayrı bir karar yazmamış ve genel kurala (User-agent: *) bırakmış. Yani sitelerin üçte ikisinde yapay zekâ botları bilinçli bir tercihle değil, varsayılan ayar sayesinde içeri giriyor.

Hangi sektörler yapay zekâ botlarını engelliyor?

Ayrışma net: içeriği ürünün kendisi olan haber siteleri botları kapatıyor, hizmet ve ürün satan siteler açık tutuyor. hurriyet.com.tr, ntv.com.tr ve cnnturk.com aynı beş botu (GPTBot, OAI-SearchBot, ChatGPT-User, ClaudeBot, PerplexityBot) tamamen kapatıyor; cumhuriyet.com.tr eğitim botlarını engelliyor. Haberde mantık açık: satılan şey yazının kendisidir ve yapay zekâ cevabı okurun siteye gelme ihtiyacını azaltabilir.

Bankalarda görülen tek engel Bytespider (garantibbva.com.tr, yapikredi.com.tr, halkbank.com.tr): ChatGPT, Claude ve Perplexity'ye kapı açık, tek bir bot ayıklanmış. hepsiemlak.com ve zingat.com eğitim botlarını (ClaudeBot, CCBot, Bytespider, Meta-ExternalAgent, Amazonbot) kapatıp arama botlarını açık bırakıyor. Bu da robots.txt'in toptan aç-kapa değil, bot bazında verilen bir karar olduğunu gösteriyor.

Örneklemdeki en geniş engel amazon.com.tr'de: 12 botun 10'u tamamen kapalı. flo.com.tr ise OpenAI botlarına açıkken Anthropic, Apple, Meta, Amazon ve ByteDance botlarını kapatıyor.

Kaç Türk sitesinde llms.txt var?

Okunabilen 88 sitenin 42'si kök dizinde geçerli bir llms.txt dosyası yayımlıyor. Yayımlayanlar arasında trendyol.com, migros.com.tr, ikea.com.tr gibi perakendeciler; garantibbva.com.tr, akbank.com, yapikredi.com.tr, halkbank.com.tr gibi bankalar; turkcell.com.tr, vodafone.com.tr ve turktelekom.com.tr operatörleri; sozcu.com.tr ve sabah.com.tr gibi haber siteleri var.

Dosyaların içeriği siteden siteye çok farklı: bazıları markayı ve ana sayfaları tanıtan kısa bir Markdown özeti, bazıları kategori listesi. llms.txt henüz bir standart değil, bir öneri; yapay zekâ şirketlerinin bu dosyayı ne ölçüde kullandığı belgelenmiş değil. Yine de büyük markaların yarısının bu dosyayı yayımlaması, yapay zekâ aramasına hazırlığın kurumsal gündeme girdiğini gösteriyor. Dosyanın ne olduğunu ve nasıl yazıldığını llms.txt nedir rehberinde anlattık.

Küçük işletme bu sonuçlardan ne çıkarmalı?

1. 1Engellemek büyük yayıncıların kararı, hizmet satanların değil. Haber siteleri içeriğini korumak için kapatıyor. Hizmet ya da ürün satan bir işletme için yapay zekâ cevabında adının geçmesi çoğunlukla lehinedir.
2. 2Sessiz kalmak da bir karar. Büyük sitelerin üçte ikisi yapay zekâ botları için ayrı kural yazmamış. Genel kural bir güvenlik eklentisi ya da CDN tarafından kısıtlanmışsa botlar siz fark etmeden dışarıda kalır.
3. 3Bot bazında karar verin. Bankalar ve emlak portalları, arama botlarını açık tutup belirli eğitim botlarını kapatmanın mümkün olduğunu gösteriyor. İzin listesi ve örnek dosya için yapay zekâ botlarına site nasıl açılır rehberine bakın.
4. 4llms.txt artık istisna değil. Taranan büyük sitelerin yarısı bu dosyayı yayımlıyor; küçük bir işletmenin sitesi için kısa bir iştir.

Yöntem ve sınırlar

• Her alan adı için önce “https://www.” sonra “https://” ön ekiyle robots.txt istendi. İstekler kendimizi tanıtan bir kullanıcı aracısıyla (KARNER-robots-survey) atıldı. 23 sitenin bu isteği reddetmesi ya da yanıt vermemesi, gerçek yapay zekâ botlarına da kapalı oldukları anlamına gelmez.
• Kural eşleşmesi robots.txt protokolündeki gruplama mantığıyla yapıldı: bot adıyla bir grup varsa o grup, yoksa “User-agent: *” grubu geçerli sayıldı.
• CDN ya da güvenlik duvarı düzeyindeki engeller robots.txt'te görünmez ve bu taramada ölçülmedi. Bir site robots.txt'te açık görünüp sunucu tarafında botu reddedebilir.
• llms.txt'in “var” sayılması için dosyanın 200 yanıtıyla, HTML olmayan ve Markdown başlığı içeren bir metin olarak dönmesi şartı arandı.
• Sonuçlar 5 Kasım 2026 tarihli anlık görüntüdür; siteler robots.txt dosyalarını sık değiştirir.